چرا این خبر برای خریداران ایرانی ملک در تایلند مهم است؟
اگر تا امروز فکر میکردید راه میانبر برای مالکیت زمین یا شرکت در تایلند، گذاشتن یک 'شریک تایلندی روی کاغذ' است، وقت آن رسیده این تصور را کنار بگذارید. در ماه مه ۲۰۲۶، رئیس ادارهی توسعهی کسبوکار تایلند (DBD)، آقای پانوپونگ نایانافاکورن، بهصراحت اعلام کرد که دوران سهامداران صوری تایلندی به پایان رسیده است. هماکنون ۱۱۸ هزار شرکت با مشارکت سرمایهگذار خارجی در سراسر کشور تحت بازبینی قرار دارند و این یک عملیات محلی در پوکت نیست، بلکه یک طرح نظارتی سراسری در کل تایلند است.
برای سرمایهگذاران خارجی، از جمله ایرانیهایی که سالها با استفاده از سهامدار صوری تایلندی، محدودیتهای قانون کسبوکار خارجی (Foreign Business Act یا FBA) را دور میزدند، این پیام بسیار روشن است. از ژانویه ۲۰۲۶ تاکنون، تعداد ثبت شرکتهای پرریسک بیش از ۶۰ درصد کاهش یافته که نشان میدهد سازوکارهای جدید نظارتی واقعاً اثرگذار بودهاند. بر اساس گزارش رسانهی Nation Thailand، مقامات همچنین حدود ۵۳ هزار ارتباط شرکتی مشکوک و نزدیک به ۲ هزار حساب بانکی واسطهای (مول اکانت) را شناسایی کردهاند.
پاسخ کوتاه برای کسانی که عجله دارند
- ۱۱۸ هزار شرکت با سهامداری خارجی بین ۰.۰۱ تا ۴۹.۹۹ درصد در حال بررسی توسط DBD هستند
- ۶,۵۵۱ شرکت با مالکیت خارجی بالای ۵۰ درصد بهطور جدیتر برای نقض قانون FBA بررسی میشوند
- از ژانویه ۲۰۲۶، ثبت شرکتهای پرریسک بیش از ۶۰ درصد کاهش داشته است
- مجازات متخلفان شامل تا ۳ سال حبس، جریمهی نقدی، انحلال اجباری شرکت و اخراج از کشور است
- راههای قانونی جایگزین شامل دریافت مجوز BOI (هیئت سرمایهگذاری تایلند) یا مجوز کسبوکار خارجی (FBL) هستند
- اجرای این طرح با هماهنگی DBD، ادارهی تحقیقات ویژه (DSI)، پلیس و مقامات مالیاتی صورت میگیرد
- از ۱ آوریل ۲۰۲۶، انتظار میرود DBD برای برخی تغییرات شرکتی مرتبط با مشارکت خارجی، احراز هویت حضوری سهامداران را الزامی کند
آمار واقعی از استانهای پرمعامله؛ پوکت کجای این ماجراست؟
برای هر ایرانی که چشمش به پوکت است، این بخش مهمترین قسمت ماجراست. در پوکت حدود ۳۰ هزار شرکت ثبتشده وجود دارد که تقریباً ۴۰ درصد آنها سهامدار خارجی دارند؛ یعنی بزرگترین خوشهی ساختارهای 'منطقهی خاکستری' در کل کشور همینجاست. در یک بازرسی اخیر، بیش از ۳۰ هزار شرکت پوکتی بررسی شد و بیش از ۶۰۰ شرکت بهعنوان مشکوک به داشتن ساختار سهامدار صوری علامتگذاری شدند.
برای مقایسه، در سورات تانی (شامل کوه سامویی و کوه فانگان) از میان ۱۶,۸۱۱ شرکت ثبتشده، ۱۱,۴۲۶ شرکت (حدود ۶۸ درصد) سهامدار خارجی دارند؛ این بالاترین نسبت در کل تایلند است. در کرابی از ۳,۵۸۷ شرکت، ۷۴۹ شرکت (۲۰.۸۸ درصد) مشارکت خارجی دارند. در پانگا نیز از ۱,۶۸۵ شرکت، ۳۴۶ شرکت (۲۰.۵۳ درصد) دارای سهامدار خارجی هستند.
قانون کسبوکار خارجی مصوب سال ۱۹۹۹ (Foreign Business Act) خارجیها را از داشتن بیش از ۴۹ درصد سهام در فعالیتهای تجاری محدودشده منع میکند، مگر با اخذ مجوز ویژه. نکتهی کلیدی اینجاست: DBD اکنون از سهامداران تایلندی میخواهد مدرک مستند منبع وجوه ارائه دهند، شامل صورتحساب بانکی و اظهارنامهی مالیاتی. سهامداری صوری بدون سرمایهی واقعی پشت آن، دیگر از فیلتر بررسی عبور نخواهد کرد.
مجازات نقض قانون FBA شامل جریمهی اداری، پیگرد کیفری با حداکثر ۳ سال حبس، انحلال اجباری شخصیت حقوقی، و اخراج مالک خارجی از کشور است. بهطور خاص در پوکت، یک عملیات چندمرحلهای پلیسی جداگانه با نام 'عملیات تخریب شبکهی سهامدار صوری خارجی، فاز ۴' تاکنون ۱۶ نفر را در هشت عملیات بازرسی تحت پیگرد قانونی قرار داده است؛ ۳۶۱ شرکت در حال بررسی هستند و ۱۴۹ نهاد شناسایی شدهاند که در آنها سهامداران خارجی بیش از ۵۰ درصد کنترل زمین را در اختیار دارند.
چطور ساختار شرکت خود را قانونی کنیم؟ راهنمای گامبهگام
-
ساختار فعلی شرکت خود را ممیزی کنید. اگر شرکت تایلندی شما بر پایهی سهامدار صوری بنا شده، باید این موضوع فوراً شناسایی شود. با یک وکیل دارای مجوز و باتجربه در حوزهی FBA همکاری کنید.
-
مدارک سهامداران تایلندی را بررسی کنید. هر شریک تایلندی باید بتواند با صورتحساب بانکی و سوابق مالیاتی، منبع واقعی وجوه سرمایهگذاریشده را اثبات کند. اگر چنین مدارکی وجود نداشته باشد، احتمال زیاد این ساختار بهعنوان مالکیت صوری طبقهبندی خواهد شد.
-
مسیر قانونی مناسب مالکیت را شناسایی کنید. برای کسبوکارهایی که در دستههای محدودشدهی FBA قرار دارند، دو مسیر قانونی وجود دارد: مجوز BOI (مجوز سرمایهگذاری صادرشده توسط هیئت سرمایهگذاری تایلند) یا مجوز کسبوکار خارجی (FBL) که توسط وزارت بازرگانی صادر میشود.
-
در صورت واجد شرایط بودن، درخواست مجوز BOI بدهید. وضعیت BOI اجازهی مالکیت ۱۰۰ درصدی خارجی، معافیتهای مالیاتی و امکان استخدام کارکنان خارجی را میدهد. این مسیر برای فناوری، تولید، خدمات و چند بخش دیگر مناسب است.
-
برای فعالیتهایی که تحت پوشش BOI نیستند، درخواست FBL بدهید. این فرآیند حداقل ۶۰ روز طول میکشد. بسته به نوع فعالیت، حداقل سرمایهی ثبتی الزامی است که معمولاً از ۳ میلیون بات تایلند شروع میشود.
-
در صورت نیاز، ساختار سهامداری را بازسازی کنید. اگر میخواهید شرکای تایلندی خود را حفظ کنید، اطمینان حاصل کنید که مشارکت آنها در مدیریت و تأمین مالی واقعی است. توافقنامهی سهامداران را با کمک یک وکیل تایلندی رسمی کنید.
-
شرکت خود را برای بازرسی آماده کنید. اسناد حسابداری، صورتجلسات هیئتمدیره و سهامداران، و دفتر ثبت سهام را منظم نگه دارید. از آنجا که DBD بازرسی خود را با DSI و مقامات مالیاتی هماهنگ میکند، هرگونه ناهماهنگی بین اسناد شرکتی و مالیاتی کشف خواهد شد.
-
قبل از سفر، مشورت حرفهای بگیرید. اگر قصد سفر به تایلند برای بازدید از ملک و ملاقات با وکلا را دارید، آن را از پیش برنامهریزی کنید؛ یک ممیزی کامل ساختاری میتواند ۲ تا ۴ هفته طول بکشد.
نتیجهگیری: بستن حفره، نه بستن درها
تایلند در حال بستن درهای خود به روی سرمایهگذاران خارجی نیست؛ در حال بستن حفرههای قانونی است. این تفاوت اهمیت زیادی دارد. کسانی که همین حالا به سمت ساختارهای مالکیت قانونی حرکت کنند، هم کسبوکار خود را از خطر حفظ میکنند و هم نسبت به رقبایی که هنوز به سهامدار صوری متکی هستند، مزیت رقابتی واقعی به دست میآورند. تیم مشاوران املاک تایلند نیز آماده است در انتخاب ساختار درست سرمایهگذاری، از خرید ملک تا ثبت شرکت، همراه شما باشد.
سوالات متداول
سهامدار صوری در تایلند دقیقاً یعنی چه؟
سهامدار صوری (nominee shareholder) یک شهروند تایلندی است که بهصورت رسمی سهام شرکت را در اختیار دارد، اما سرمایهی واقعی وارد نکرده و در مدیریت شرکت نقشی ندارد. این ساختار معمولاً برای دور زدن محدودیت قانون FBA که مالکیت خارجی بالای ۴۹ درصد را ممنوع میکند، استفاده میشده است. از سال ۲۰۲۶، DBD بهطور فعال در حال شناسایی این ساختارها است.
مجازات استفاده از سهامدار صوری چیست؟
مجازات شامل حداکثر ۳ سال حبس، جریمهی اداری، انحلال اجباری شرکت، و اخراج مالک خارجی از تایلند است. این مجازاتها میتواند هم شامل سرمایهگذار خارجی و هم سهامدار صوری تایلندی شود.
آیا خارجیها میتوانند ۱۰۰ درصد یک شرکت تایلندی را مالک باشند؟
بله، از طریق دریافت مجوز BOI یا مجوز کسبوکار خارجی (FBL). مجوز BOI برای طیف وسیعی از صنایع مناسب است و مزایای مالیاتی اضافهای هم دارد. مجوز FBL توسط وزارت بازرگانی برای فعالیتهای تجاری خاص صادر میشود.
آیا این طرح روی مالکیت آپارتمان (کاندو) هم تأثیر میگذارد؟
خیر. قانون کاندومینیوم تایلند به خارجیها اجازه میدهد تا مستقیماً و بدون واسطه، مالک تا ۴۹ درصد از واحدهای یک ساختمان مسکونی باشند. این طرح نظارتی روی شرکتهایی متمرکز است که خارجیها از طریق آنها زمین یا ویلا میخرند یا کسبوکارهای محدودشدهی تحت FBA را اداره میکنند.
آیا این عملیات نظارتی فقط شهرهای گردشگری مثل پوکت را هدف قرار داده؟
خیر. آقای پانوپونگ نایانافاکورن بهصراحت اعلام کرده این یک مسئلهی سراسری در کل تایلند است. آمار پوکت، کوه سامویی و کرابی بهعنوان نمونههای گویا ذکر شدهاند، اما اجرای این طرح در سراسر کشور در حال انجام است.
منبع: Nation Thailand